Kripto Sözlük

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Mobil Ödeme

Mobil ödeme, bir mobil cihaz üzerinden yapılan dijital ödemedir. Mobil ödeme ile işlem, işlemi yapan kişinin coğrafi konumundan bağımsız olarak gerçekleştirilebilir. Bunun için tablet veya cep telefonu gibi taşınabilir bir elektronik cihaz kullanılır.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Madencilik Teçhizatı

Madencilik, karmaşık bir matematik problemini çözerek bilgileri doğrulamak ve bu bilgileri yeni bir blok ile blokzincire kaydetmek için bilgisayar gücü kullanmaktır. Madencilik teçhizatı, madencilik görevini gerçekleştirmek için özel olarak tasarlanmış bir bilgisayar sistemidir.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Çoklu Zincir

Çoklu zincir, farklı blokzincir ağlarını bütünleştiren platformdur. Farklı dağıtık defter teknolojilerini birbiriyle uyumlu hale getirir.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Blockstack

Blockstack, kullanıcıların verilerine tamamen sahip oldukları ve verilerini kontrol ettikleri yeni bir blockzincir tabanlı, merkezi olmayan bir internet platformudur. Verileri kullanabilecek ağ uygulamaları, kullanıcının tarayıcısında yerel olarak çalıştırılır. Blockstack’teki her şeye erişmek için uyumlu bir tarayıcı yeterlidir. Blockstack, Facebook gibi harici bir sitede veya WhatsApp gibi bir uygulamada veri yüklemeden veri paylaşımı yapılmasını sağlar. Blockstack, Temmuz 2019’da halka arz yoluyla dijital jeton satmak için SEC’den onay alan ilk şirket oldu. Blockstack ilk kripto para arzını (ICO), CoinList platformu aracılığıyla Kasım 2017’de gerçekleştirildi.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Monero

Monero’nun yaratıcısı CryptoNote’tur. Çeşitli kripto paralara katman protokolleri (yani kriptoloji) üreten bir şirkettir. İlk olarak Temmuz 2012’de Bytecoin (Bitcoin ile karıştırılmasın) çıkardılar. 18 Nisan 2014’teki mecburi çatallanma ile Bitmonero hayatımıza girdi. Bu yeni kripto paranın adını hemen sonrasında Monero olarak değiştirdiler.

Monero açık kaynak kodlu ve merkezi olmayan yapıda kaydı tutulan bir kripto para. Bitcoin’de olduğu gibi işlemleri bloklara kaydediliyor, bloklar doldukça birbirlerine zincirleniyor ve madencilik yapılarak üretiliyor. işlemlerin bloklara kaydedildiği, bloklar dolunca birbirlerine zincirlendiği ve madencilik yaparak yeni üretimlerin yapıldığı bir kripto paradır. Yani, buraya kadar Bitcoin yapısıyla bire bir aynısı. Blok üretim hedef süresi 2 dakikadır. Monero’nun en ayırt edici özelliği, blokzincirinin her işlemde gönderen, alıcı ve miktar için yüksek düzeyde anonimlik sunmasıdır.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

IOTA (MIOTA)

Nesnelerin İnterneti (IoT; Internet of Things) için tasarlanmış bir kripto paradır. 2014 yılında kurulan IOTA Vakfı’nın amacı IoT dünyasının sorunlarına çözüm önerileri geliştirmektir. 13 Haziran 2017’de ortaya çıkan bir kripto paradır ve toplam 2,7 katrilyon adet IOTA üretilmiştir. Diğer kripto paraların işleyişinde alışageldiğimiz blok, blokzincir ve madenciler yoktur. Blokzincir tabanlı olmayan ilk kripto paradır. Tangle denilen bir yapı üzerine kurulmuştur. İşlemleri madencilerin yerine işlem yapanlar doğrular. IOTA’da her işlem gerçekleştirmek istediğinizde, geçmişteki iki adet işlemi doğrulamanız gerekir. Ancak muhasebe defteri (Defter-i Kebir) ise Bitcoin’de olduğu şekliyle merkezi olmayan yapıda ve herkesin erişimine açıktır.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Bitcoin Cash

Bitcoin cash, Ağustos 2017’de Bitcoin blokzincirinden zorunlu çatallanma ile oluşturulmuş bir kripto paradır. Bitcoin’deki onay sürelerinin uzaması ve işlem komisyonlarının artması Bitcoin Cash fikrini gündeme getirdi. Bu duruma çözüm getirmek için önerilerden bir tanesi de blok büyüklüğünü 1 MB’tan 8 MB’a çıkarmak idi. Bitcoin Cash, blokların boyutunu artırarak daha fazla işlemin gerçekleştirilmesine izin verdi. Bitcoin Cash Kasım 2018’de başka bir çatallanma daha geçirdi ve Bitcoin Cash ABC ve Bitcoin Cash SV (Satoshi Vizyonu) olarak ayrıldı. Bitcoin Cash’in arzı Bitcoin’de olduğu gibi maksimum 21 milyon adet olarak belirlenmiştir. Bitcoin Cash, kendine ait blokzinciri olan bir kripto paradır.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Litecoin

2011 yılında piyasaya sürülen Litecoin, Bitcoin modeline dayalı alternatif bir kripto para birimidir. Litecoin, MIT mezunu ve eski bir Google mühendisi Charlie Lee tarafından oluşturuldu. Litecoin açık kaynak yazılım ile oluşturulmuş eşler arası kripto para projesidir. Herhangi bir merkezi otorite tarafından düzenlenmez. Bitcoin’in arzı maksimum 21 milyon adet iken Litecoin’in maksimum arzı 84 milyon olarak belirlenmiştir. Diğer taraftan da blok üretme ortalama süresi (hedeflenen süre) 10 değil 2,5 dakikadır. Bitcoin platformundan bir diğer farkı ise kullandığı algoritmadır. Litecoin, SHA-256 yerine Scrypt kullanır. Bitcoin, kripto para dünyasının altını olarak bilinirken Litecoin de kipro evrenin gümüşü olarak anılır.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Lambo

Lambo, kripto para yatırımcılarının zengin olmaları halinde sembolik olarak satın almayı vaat ettikleri egzotik İtalyan spor otomobili Lamborghini’nin kısaltılmış halidir.

Erkin Şahinöz

Erkin Şahinöz

Bitcoin Core

Bitcoin’in kurala dayalı bir para politikası vardır. Bu para politikası da Bitcoin Core (Bitcoin’in kullanılmasını sağlayan açık kaynak yazılım) protokolünün bizzat kendisidir. Bitcoin Core, kullanıcıların Bitcoin ağı ile etkileşime girmesini sağlayan yazılımdır. Bir işletmeye veya kuruluşa ait değildir. Açık kaynak yazılımdır, dünya çapındaki geliştiricilerden oluşan bir topluluk tarafından güncellenir ve geliştirilir. Bu yazılım başlangıçta Satoshi Nakamoto tarafından “Bitcoin” ismi ile yayınlandı. Daha sonra herhangi bir karışıklığa yol açmaması için Bitcoin Core olarak yeniden adlandırıldı.